حسين قلى خان نظام السلطنه مافى
558
خاطرات و اسناد حسين قلى خان نظام السلطنه مافي ( فارسى )
من مىروم باغ شمال درب اندرون و منزل حاجب الدوله . او هم اغلب مىآيد . والاحضرت اقدس يك روز فاصله تشريف مىبرند . باد و مه نمىگذارد خرمنها كوبيده شود ، به اين جهت جنس آنطورى كه بايد ، به بازار نمىآورند . سوار قراپاپاق صد نفر با حسين خان سرتيپ وارد شدند . روز پنجشنبه ، بعد از ديدن سان و دادن جيرهء عليق يكماهه ، روانهء اردبيل خواهند شد . ولى از 50 سوار سردار مكرى مأيوس هستم ، احتمال آمدن ندارد و فتح السلطان رفت صارم السلطنه را آورد ، الان دو شب است در منزل ميرزا باقر است . اراده اين است كه چون جناب ثقة الاسلام توسط خواهد كرد ، قرار مسافرت كربلا داده بود كه بعد از چند روزى برود . خسرو هنوز در شهر است . خيال دارم بعد از اينكه سوار قراپاپاق به اردبيل رسيد و دانست فرستادن او از بابت احتياج نبوده است ، بنويسم به نظم الدوله به اصرار او را بخواهد كه امساله در اين حكومت ، ميرپنج منظم الدوله باشد ؛ تا خواست خداوند چه باشد . ندانستم در باب آب چه كرديد . اگرچه من عمرم وفاى به ديدن آن منزلها و باغچه نخواهد كرد ، ولى آب جارى و احياى اراضى و قنوات كار مقدسى است . مسافرت لندن به واسطهء مردن پسر دوم ملكه موقوف شد . قالىهائى كه از خمسه آوردم ، براى زاويهء مقدسهء حضرت عبد العظيم و اطراف صريح نذر كرده بودم ، البته ببريد با اطلاع حكومت به فراشباشى تسليم كنيد . سابقا در باب چاپ كتاب اقبال به شما نوشته بودم كه ، سه سال است بنا به خواهش جناب آقا شيخ فضل الله « 36 » شروع كردهام و تمام نشده است . بسيارى از جزوههايش را چاپ كردند ، ملاقات نمائيد و قرار اتمام آن را به توسط جناب آقا على اكبر بگذاريد كه به عنوان خيرات مرحوم آقا ، به تمام مردم برسد . پيوست اول اگرچه از جزئى و كلى كار اين مملكت ممكن نيست وليعهد بىخبر باشد ، ولى در اين مأموريت فتح السلطان به اردبيل ، فرمودند ، راپرت صحيح براى من آورده است كه منظم الدوله از املاك مشكين 36 هزار تومان پيشكش گرفته و با ورود فتح السلطان ، 12 هزار تومانش را وصول كرده است ، 24 هزار تومان ديگر باقى است ، يعنى ايلات اردبيل و ساير تفاوتها . من عرض كردم ، مسلما حرف بىمأخذ نمىگويد . لازم است از منظم الدوله جلوگيرى بشود كه تفاوت به اين گزافى براى ما بدنامى دارد . خصوصا در تشريففرمائى شاه ، مردم خوشذات اين مسئله را به گوش شاه مىرسانند و تمام عرايضى كه ما از كمى مداخل مىكرديم ، لغو و بىپا خواهد شد . ولى اين مطالب را مىدانم كلا على نقى خان ايل بيگى به فتح السلطان راپرت داده و مىدهد . عاقبت اين مرد به واسطهء طمع مفرط ، كدورتى از ما حاصل خواهد كرد . من با اصلان ، گندم و جو را به روى هم -
--> ( 36 ) - مقصود آقا شيخ فضل لله نورى است .